สะพานฟันกับรากฟันเทียม

สะพานฟันกับรากฟันเทียม ต่างกันอย่างไร? ฟันหายควรเลือกแบบไหนดี

สะพานฟันกับรากฟันเทียม ต่างกันอย่างไร? ฟันหายควรเลือกแบบไหนดี

เมื่อสูญเสียฟันถาวรไปหนึ่งซี่ คำถามที่พบบ่อยคือควรใส่ “สะพานฟัน” หรือ “รากฟันเทียม” เพราะทั้งสองวิธีสามารถใช้ทดแทนฟันที่หายไปได้ แต่มีแนวทางการรักษา ข้อจำกัด ระยะเวลา และการดูแลที่แตกต่างกัน

การเลือกจึงไม่ควรพิจารณาเฉพาะค่าใช้จ่ายหรือความรวดเร็ว แต่ต้องประเมินสุขภาพของฟันข้างเคียง กระดูกขากรรไกร เหงือก ตำแหน่งฟันที่หาย และสุขภาพโดยรวมของผู้ป่วยร่วมกัน

สะพานฟันคืออะไร?

สะพานฟันเป็นฟันเทียมชนิดติดแน่นที่ใช้ทดแทนช่องว่างของฟันที่สูญเสียไป โดยรูปแบบดั้งเดิมมักอาศัยฟันข้างเคียงเป็นหลักยึด

ทันตแพทย์จึงต้องประเมินว่าฟันที่จะใช้เป็นหลักมีความแข็งแรงเพียงพอหรือไม่ รวมถึงประเมินการสบฟันและสภาพเหงือกก่อนการรักษา

ข้อดีของสะพานฟัน

สะพานฟันสามารถทดแทนฟันที่หายได้โดยไม่ต้องผ่าตัดฝังรากเทียม และโดยทั่วไปกระบวนการรักษาใช้เวลาน้อยกว่าการรักษาด้วยรากฟันเทียม

ในบางกรณี โดยเฉพาะเมื่อฟันข้างเคียงมีครอบฟันหรือจำเป็นต้องบูรณะอยู่แล้ว สะพานฟันอาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสม

ข้อควรพิจารณา

สะพานฟันแบบดั้งเดิมจำเป็นต้องอาศัยฟันข้างเคียงเป็นหลักยึด จึงต้องมีการเตรียมฟันดังกล่าว

นอกจากนี้ ผู้ป่วยต้องทำความสะอาดบริเวณใต้สะพานฟันอย่างเหมาะสม เพื่อป้องกันคราบสะสม ฟันผุ และปัญหาเหงือกรอบฟันหลัก

รากฟันเทียมคืออะไร?

รากฟันเทียมเป็นวัสดุที่ได้รับการออกแบบให้ทำหน้าที่คล้ายรากฟัน โดยฝังลงในกระดูกขากรรไกร หลังจากประเมินและผ่านขั้นตอนการรักษาที่เหมาะสม จึงทำส่วนของฟันด้านบนเพื่อใช้ทดแทนฟันที่สูญเสีย

ข้อแตกต่างสำคัญคือรากฟันเทียมสามารถทดแทนฟันหนึ่งซี่โดยไม่จำเป็นต้องใช้ฟันข้างเคียงเป็นหลักยึดแบบสะพานฟันดั้งเดิม

ข้อดีของรากฟันเทียม

รากฟันเทียมสามารถให้ความรู้สึกและการใช้งานใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติในผู้ป่วยที่มีความเหมาะสม และช่วยให้สามารถบูรณะช่องว่างโดยไม่ต้องเตรียมฟันข้างเคียงเพื่อทำเป็นหลักสะพาน

อย่างไรก็ตาม ความสำเร็จระยะยาวขึ้นอยู่กับหลายปัจจัย ทั้งสุขภาพช่องปาก การดูแลความสะอาด ปริมาณและคุณภาพกระดูก พฤติกรรมของผู้ป่วย และการติดตามรักษา

ใครบ้างที่อาจต้องประเมินเพิ่มเติมก่อนทำรากฟันเทียม?

ผู้ที่มีโรคประจำตัวบางชนิด สูบบุหรี่ มีโรคปริทันต์ที่ยังควบคุมไม่ได้ หรือมีปริมาณกระดูกไม่เพียงพอ จำเป็นต้องได้รับการประเมินอย่างละเอียด

บางรายอาจต้องมีการรักษาเพิ่มเติมก่อนเริ่มทำรากฟันเทียม เช่น การควบคุมโรคเหงือกหรือการเพิ่มปริมาณกระดูก

สะพานฟันกับรากฟันเทียม แบบไหนดีกว่า?

คำตอบคือ “ขึ้นอยู่กับผู้ป่วยแต่ละราย”

หากฟันข้างเคียงแข็งแรงสมบูรณ์ การหลีกเลี่ยงการเตรียมฟันข้างเคียงอาจเป็นปัจจัยหนึ่งที่ทำให้พิจารณารากฟันเทียม

ในทางกลับกัน หากมีข้อจำกัดด้านกระดูก สุขภาพ หรือไม่เหมาะกับการผ่าตัด รวมถึงในบางกรณีที่ฟันข้างเคียงจำเป็นต้องได้รับการบูรณะอยู่แล้ว สะพานฟันอาจเป็นทางเลือกที่เหมาะสม

อายุการใช้งานต่างกันหรือไม่?

ทั้งสะพานฟันและรากฟันเทียมสามารถใช้งานได้เป็นเวลานานหากวางแผนรักษาเหมาะสมและได้รับการดูแลอย่างถูกต้อง แต่ไม่ควรรับประกันอายุการใช้งานเป็นจำนวนปีตายตัวสำหรับผู้ป่วยทุกคน

ปัจจัยอย่างสุขอนามัยช่องปาก การสบฟัน โรคเหงือก การสูบบุหรี่ และพฤติกรรมการใช้งาน ล้วนมีผลต่อผลการรักษาระยะยาว

คำถามที่พบบ่อย

ทำรากฟันเทียมเจ็บไหม?

ขั้นตอนการฝังรากเทียมโดยทั่วไปมีการใช้ยาชาเฉพาะที่ ผู้ป่วยอาจมีอาการปวด บวม หรือไม่สบายหลังทำในระดับที่แตกต่างกัน ทันตแพทย์จะให้คำแนะนำในการดูแลตามลักษณะการรักษา

ฟันหายจำเป็นต้องรีบใส่ทันทีหรือไม่?

ควรเข้ารับการประเมินตั้งแต่เนิ่น ๆ เพราะเมื่อสูญเสียฟัน กระดูกบริเวณดังกล่าวสามารถเกิดการเปลี่ยนแปลงตามเวลา และฟันข้างเคียงอาจมีการเคลื่อนตัวได้

ผู้สูงอายุทำรากฟันเทียมได้หรือไม่?

อายุเพียงอย่างเดียวไม่ได้เป็นตัวกำหนดว่าทำได้หรือไม่ได้ ทันตแพทย์จะพิจารณาสุขภาพโดยรวม ยาที่ใช้ สภาพกระดูก และสุขภาพช่องปากประกอบกัน

สรุป

สะพานฟันและรากฟันเทียมต่างเป็นทางเลือกสำหรับทดแทนฟันที่สูญเสีย แต่ไม่มีวิธีใดดีที่สุดสำหรับผู้ป่วยทุกคน

การตรวจสภาพฟันข้างเคียง เหงือก กระดูกขากรรไกร การสบฟัน และประวัติสุขภาพ จะช่วยให้ทันตแพทย์วางแผนการรักษาที่เหมาะสมและปลอดภัยสำหรับแต่ละบุคคล

 

สอบถามเพิ่มเติมและตรวจสุขภาพฟัน
โทรศัพท์ 02-0665455 , 092-5187829
Line id: @bpdc หรือ bpdc.dental
https://bpdcdental.com/
ที่อยู่ : คลินิกทันตกรรม BPDC ถนนกิ่งแก้ว บางพลี สมุทรปราการ (มีที่จอดรถใต้ตึก)

#ทันตกรรม #ตรวจสุขภาพฟัน #คลินิกทันตกรรม

สะพานฟัน...เครื่องมือทดแทนฟัน ของแบบนี้มีทั้งดีและเสีย

สะพานฟัน…เครื่องมือทดแทนฟัน ของแบบนี้มีทั้งดีและเสีย

การทำสะพานฟัน (Dental Bridge) ซึ่งสะพานฟัน2022 ทำในลักษณะฟันเทียม โดยทำแบบ 1-2 ซี่ ด้วยการครอบฟันให้เชื่อมติดกัน หลายคนอาจจะไม่คุ้นชื่อนัก แต่จริงๆ แล้วนั้นมันมีมานานแล้ว เนื่องจากสะพานฟันมีไว้เพื่อปิดช่องว่างใต้ฟันเทียม เนื่องจากเพื่อทดแทนฟันเดิมที่สูญเสียไป และป้องกันเศษอาหาร การทำอุปกรณ์นี้มีไว้เพื่อติด แต่การติดตั้งต้องอาศัยทันตแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ มิเช่นนั้นจะมีช่องว่างที่ทำให้สะพานฟันเพื่อการรักษามีเศษอาหารหรืออยู่ใต้หรือรอบสะพานได้ง่าย สิ่งสำคัญคือต้องได้รับการตรวจสุขภาพเป็นประจำเพื่อให้แน่ใจว่าสะพานฟันของคุณพอดี ในการขับเศษอาหาร ควรพกแปรงซอกฟันและ/หรือไหมขัดฟันติดตัวไปด้วย เพื่อความสะอาดที่ล้ำลึก

การทำสะพานฟันนั้น จะต้องกรอฟันเดิมสำหรับยึดอุปกรณ์ หรือหากต้องให้เป็นสะพานฟันปลอดภัย จะต้องดูพิมพ์ฟันเดิมหลังจากพิมพ์รูปฟัน ว่าฟันของเราเป็นแบบไหน จากนั้นจะเริ่มทำสะพานฟันเพื่อการรักษาในลักษณะฟันเทียมติดกัน แน่นอนว่ามันอาจจะมากกว่า 3 ซี่ก็ได้ แต่อาจจะไม่เท่ากับรากฟันเทียม (Dental Implant) ที่มีความใกล้เคียงกับฟันธรรมชาติมากกว่า สะพานฟัน2022 อยู่ได้นานแค่ไหน สะพานฟันสามารถอยู่ได้อย่างน้อยห้าถึงเจ็ดปี ด้วยสุขอนามัยช่องปากที่ดีและการทำความสะอาดอย่างมืออาชีพ สะพานฟันอาจมีอายุการใช้งานนานกว่า 10 ปี

สะพานฟัน…มีไว้ทำอะไร

ส่วนมากเป้าหมายในการทำสะพานฟัน2022 นั้นจะทำกรณีที่คุณมีฟันที่หายไปอีก 1 ซี่หรือมากกว่า หรือฟันที่เสียหายอย่างรุนแรงซึ่งไม่สามารถฟื้นฟูได้ด้วยการทำทันตกรรมแบบอื่นๆ สะพานฟันก็เป็นทางเลือกหนึ่งสำหรับการทดแทน สะพานฟันมีข้อดีและข้อเสียที่ชัดเจนเมื่อเทียบกับวิธีแก้ปัญหาอื่นๆ เช่น รากฟันเทียม แต่เพื่อช่วยให้สามารถตัดสินใจได้ ก่อนอื่นจะต้องเข้าใจว่าสะพานฟันคืออะไรและจะทำไปเพื่ออะไร โดยแบ่งประเภทได้ดังนี้

  • สะพานฟันแบบดั้งเดิม (Traditional Bridge) : สะพานฟันเพื่อการรักษาแบบดั้งเดิมยึดติดกับฟันที่แข็งแรงทั้งสองข้างของฟันที่หายไปหรือฟันที่หายไป ฟันธรรมชาติจะถูกโกนและวางครอบฟันเพื่อเพิ่มความแข็งแรงและความปลอดภัย ครอบฟันเหล่านี้ติดกับสะพานเพื่อให้ฟันเรียงเป็นแถว
  • สะพานฟันแบบแมริแลนด์ (Maryland Bridge) : สะพานฟันในรูปแบบนี้จะเป็นสะพานฟันเพื่อการรักษาจะเกี่ยวข้องกับโครงสร้างโลหะที่ยึดกับด้านหลังฟันเพื่อรองรับสะพาน ทำให้ฟันธรรมชาติไม่บุบสลายไปตามธรรมชาติเลย
  • สะพานฟันสำหรับรองรับรากฟันเทียม (Implant Supported Bridge) : เมื่อจำเป็นต้องเปลี่ยนฟันแถวตั้งแต่สามซี่ขึ้นไป โดยปกติแล้ว สะพานฟันเพื่อการรักษาที่รองรับรากฟันเทียมจะเป็นตัวเลือกที่ดีที่สุด สิ่งนี้เกี่ยวข้องกับการวางรากฟันเทียม (ฟันเทียมที่มีรากโลหะที่ขันเข้ากับกระดูกขากรรไกร) ที่ด้านใดด้านหนึ่งของสะพานฟันเพื่อทำหน้าที่เป็นตัวรองรับ และสามารถใช้งานได้ปกติ

ข้อดีและข้อเสียของสะพานฟัน

การทำสะพานฟันทั้งสามประเภท จะนิยมใช้ในประเทศไทยค่อนข้างเยอะมาก ทำให้ทันตแพทย์สามารถวินิจฉัยอาการเพื่อดูรูปแบบของสะพานฟันปลอดภัยที่ตอบโจทย์ต่อการรักษาอาการผิดปกติ แน่นอนว่าสะพานฟันมีทั้งข้อดีและข้อเสียเช่นกัน โดยจะขอบอกข้อดีและข้อเสียของการทำสะพานฟันว่ามีอะไรบ้าง

ข้อดีของสะพานฟัน

  • มีค่าใช้จ่ายน้อยกว่ารากฟันเทียม : สะพานฟันไม่ต้องการความแม่นยำในการจัดวางมากนัก และไม่ใช้เนื้อที่เหมือนใส่เข้าที่ ซึ่งหมายความว่ามีค่าใช้จ่ายน้อยกว่ารากฟันเทียม ค่าใช้จ่ายเป็นหนึ่งในเหตุผลหลักที่ผู้ป่วยบางรายเลือกสะพานฟันปลอดภัยแทนรากฟันเทียม
  • ไม่จำเป็นต้องปลูกถ่ายกระดูก : การทำสะพานฟันที่ชัดเจนนั้น หากฟันหลุดไปสักระยะหนึ่ง กระดูกขากรรไกรที่เคยยึดเข้าที่อาจจะอ่อนแรงหรือยุบตัวลง การปลูกถ่ายกระดูกเป็นขั้นตอนการผ่าตัดที่ใช้ในการเสริมสร้างกระดูกขากรรไกรโดยการวางชิ้นส่วนกระดูกเทียมหรือกระดูกสัตว์ไว้ใต้เหงือก จำเป็นสำหรับรากฟันเทียมเท่านั้น ไม่ใช่สำหรับสะพานฟัน
  • ปลอดภัยกว่าฟันปลอม : ทันตแพทย์มักจะแนะนำสะพานฟันแทนฟันปลอมหากผู้ป่วยมีฟันที่แข็งแรงเพียงพอ ฟันที่แข็งแรงสามารถทำหน้าที่เป็นจุดยึดสำหรับสะพาน ต่างจากฟันปลอมที่ต้องยึดกับเหงือกโดยใช้วัสดุเคลือบหลุมร่องฟันชั่วคราวซึ่งไม่ปลอดภัยเท่าที่ควร
  • ติดตั้งเร็วกว่าตัวเลือกอื่น : สะพานฟันจะเข้าที่ได้เร็วกว่าการปลูกถ่ายปกติ โดยเฉพาะอย่างยิ่งเนื่องจากไม่จำเป็นต้องปลูกถ่ายกระดูก แม้จะใส่รากฟันเทียมสองสามตัวเพื่อยึดสะพานฟันเพื่อการรักษา แต่ก็เร็วกว่าการปลูกรากฟันเทียมเพิ่มเติม

ข้อเสียของสะพานฟัน

  • ฟันซี่ที่แข็งแรงเสียหายไว : สะพานฟันเพื่อการรักษาแบบเดิมๆ ต้องครอบฟันที่แข็งแรงสมบูรณ์ ฟันที่แข็งแรงทั้งสองข้างของสะพานจะต้องกรอ และครอบฟัน ซึ่งส่งผลให้เคลือบฟันที่แข็งแรงบางส่วนหายไป สิ่งนี้จะเพิ่มความเสี่ยงของความเสียหายถาวรต่อฟันที่แข็งแรงอยู่แล้ว
  • ไม่ยืดหยุ่นต่อฟันจริง : สะพานฟันแบบแมริแลนด์ สามารถสร้างความเสียหายให้กับฟันที่มีอยู่ได้และไม่แข็งแรง เนื่องจากสะพานฟันแบบแมริแลนด์ เกี่ยวข้องกับการประสานโลหะเข้ากับด้านหลังของฟัน จึงสามารถสร้างความเสียหายถาวรให้กับฟันที่แข็งแรงได้ สะพานฟัน2022 เหล่านี้ไม่ยืดหยุ่นต่อแรงกดดันจากการเคี้ยวเหมือนสะพานฟันประเภทอื่นๆ
  • แม้ราคาถูก ถ้ารองรับรากฟันเทียมอาจแพง : สะพานฟันที่รองรับรากฟันเทียมใช้เวลานานและมีราคาสูงขึ้น เนื่องจากต้องวางรากฟันเทียมก่อน จึงอาจใช้เวลาสองสามเดือนกว่าจะเสร็จสิ้นกระบวนการ โดยเฉพาะอย่างยิ่งถ้าจำเป็นต้องปลูกถ่ายกระดูกก่อนเพื่อเสริมกระดูกขากรรไกรเพื่อรองรับรากฟันเทียม ค่าใช้จ่ายของรากฟันเทียมทั้งสองข้างที่ข้างใดข้างหนึ่งของสะพานจะทำให้ต้นทุนรวมสูงขึ้น
  • อายุการใช้งานของสะพานฟันสั้น : สะพานฟันเพื่อการรักษามีอายุการใช้งานไม่นานเท่ากับรากฟันเทียม ไม่ควรมีอายุการใช้งานเหมือนรากฟันเทียม เนื่องจากในที่สุดสะพานที่เสียหายจะกระทบกับฟันซี่อื่นๆ พวกมันอาจไม่สามารถคงอยู่กับที่ตลอดไป

H2: อย่างไรก็ตามสะพานฟันเพื่อการรักษาไม่ได้แก้ไขการสูญเสียกระดูกในกราม เมื่อฟันหลุดหรือถอนออก กระดูกขากรรไกรที่เคยยึดเข้าที่จะเริ่มดูดซับหรือละลาย สะพานลอยอยู่เหนือแนวเหงือกและไม่มีราก ต่างจากรากฟันเทียมที่มีรากเทียมที่ขันเข้ากับกระดูกขากรรไกร ดังนั้นสะพานฟันจึงไม่หยุดการสูญเสียมวลกระดูกที่เกิดขึ้นในลักษณะเดียวกับรากฟันเทียม แต่ก็ยังน้อยกว่าการปลูกถ่ายทั้งหมดที่มี เมื่อทราบแล้วว่าสะพานฟันทำงานอย่างไรและประเภทต่างๆ ว่ามันมีข้อดีที่สำคัญที่สุดในการเลือกใช้สะพานฟันปลอดภัยแทนตัวเลือกอื่นๆ บางทีสะพานฟันยังมีข้อเสียอยู่บ้างเมื่อเทียบกับทางเลือกอื่นในการเปลี่ยนฟัน หรือทดแทนซี่ที่เสียหายไป ทั้งนี้ต้องอยู่ที่ดุลยพินิจของทันตแพทย์เป็นหลักเสมอ

สอบถามเพิ่มเติมและนัดหมายทำสะพานฟัน
โทรศัพท์ 02-0665455 , 092-5187829
Line id: @bpdc หรือ bpdc.dental
https://bpdcdental.com/
ที่อยู่ : คลินิกทันตกรรม BPDC ถนนกิ่งแก้ว บางพลี สมุทรปราการ (มีที่จอดรถใต้ตึก)

#สะพานฟัน #ทันตกรรม